Η κατάσταση της εγκυμοσύνης είναι μια ιδιαίτερη περίοδος στη ζωή της γυναίκας και πρέπει αυτό να λαμβάνεται υπ’ όψιν σε κάθε δραστηριότητα .Τα ταξίδια  δεν απαγορεύονται, μπορεί όμως να είναι  σε ορισμένες περιπτώσεις  επικίνδυνα για την εγκυμοσύνη.  Η γυναίκα κατά την εγκυμοσύνη πρέπει  να συνειδητοποιήσει  ότι αποτελεί μέλος της «ομάδος υψηλού κινδύνου».  Παρ’ όλο  λοιπόν που η σωματική και η ψυχική  της υγεία πριν την εγκυμοσύνη μπορεί να ήταν άριστη, κατά την κύηση είναι περισσότερο ευάλωτη ακόμα και σε κινδύνους  που η ίδια μπορεί να θεωρεί συνηθισμένους. Σύμφωνα  με το Αμερικανικό  Κολλέγιο Μαιευτήρων-Γυναικολόγων  η ασφαλέστερη περίοδος για να ταξιδέψει μία επίτοκος είναι το δεύτερο τρίμηνο  (18-24 εβδομάδες), τότε που η επίτοκος αισθάνεται σχετικά καλά και ο κίνδυνος μιας πρόωρης  ρήξης των υμένων (σπάσιμο νερών)  η πρόωρου τοκετού είναι μικρότερος. Στη γυναίκα που διανύει το τρίτο τρίμηνο της κύησης θα πρέπει να συστήνεται να αποφεύγει τα ταξίδια, λόγω της δύσκολης πρόσβασης σε ιατρική βοήθεια εάν αυτή κριθεί αναγκαία. Σε κάθε περίπτωση πρίν  από το σχεδιασμό   κάποιου ταξιδιού, η επίτοκος  θα πρέπει να συμβουλεύεται τον θεράποντα ιατρό της και να καθοδηγείται σε εξατομικευμένο επίπεδο.                                                                                                                           

Ορισμένες καταστάσεις στην εγκυμοσύνη θέτουν τη μητέρα και το έμβρυο σε υψηλότερο κίνδυνο συγκριτικά με μια φυσιολογική κύηση.  Σε αυτές τις περιπτώσεις η έγκυος θα πρέπει να ενθαρρύνεται να αναβάλλει το ταξίδι μέχρι να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος, είτε μέχρι το πέρας της κύησης. Μαιευτικές καταστάσεις  οι οποίες αποτελούν σχετική αντένδειξη για ταξίδι περιλαμβάνουν την ανεπάρκεια τραχήλου μήτρας  ή περίδεση τραχήλου, την απειλούμενη αποβολή (αιμόρροια στην κύηση), την πολύδυμη κύηση, το ιστορικό πρόωρης ρήξης των υμένων ή το ιστορικό τοξιναιμίας σε προηγούμενη κύηση, την υπέρταση, το διαβήτη κύησης  και τις ακραίες ηλικίες  της επιτόκου (νεότερης  των 16 ετών ή  μεγαλύτερης των 35 ετών).  Αλλά και γενικές  παθήσεις από τις οποίες μπορεί να πάσχει μία έγκυος και οι οποίες αποτελούν σχετική αντένδειξη για το ταξίδι, όπως ιστορικό θρομβοεμβολικής νόσου καρδιοπάθειες, πνευμονική υπέρταση, το άσθμα ή άλλη πνευμονική νόσος, νεφρική νόσος, βαρειά αναιμία, ή αιμοσφαιρινοπάθειες (μεσογειακή αναιμία, σφαιροκυττάρωση, μικροδρεπανοκυτταρική αναιμία), υπέρταση και ο σακχαρώδης διαβήτης.

Όταν η έγκυος σχεδιάζει ένα ταξίδι θα πρέπει να γνωρίζει ορισμένα σημαντικά πράγματα πριν την αναχώρησή της. Στην αρχή της εγκυμοσύνης θα πρέπει να έχει βεβαιωθεί με υπερηχογράφημα ώστε να έχει αποκλειστεί η πιθανότητα εξωμητρίου καθώς να διαπιστωθεί εάν είναι ένα η περισσότερα έμβρυα.

Το ταξίδι με αεροπλάνο δεν θέτει σε επί πλέον κίνδυνο ούτε την έγκυο ούτε το έμβρυο. Οι υγιείς έγκυες με μονήρεις κυήσεις είναι δυνατόν να ταξιδέψουν αεροπορικώς με ασφάλεια μέχρι την 36η εβδομάδα κύησης, δηλαδή μέχρι τον όγδοο μήνα. Οι διάφορες αεροπορικές εταιρείες έχουν η κάθε μια τους δικούς της κανονισμούς. Η έκθεση της εγκύου στην ακτινοβολία του ελέγχου ασφάλειας των αεροδρομίων είναι μηδαμινή και δε σχετίζεται με ανεπιθύμητες ενέργειες στο έμβρυο, εν τούτοις, αποτελεί σημείο αντιπαράθεσης επειδή υπάρχουν αναφορές στη βιβλιογραφία για πιθανή σχέση μεταξύ της ακτινοβολίας και της ανάπτυξης λευχαιμίας κατά την παιδική ηλικία, και επομένως οι έγκυες υποβάλλονται σε απλό σωματικό έλεγχο κατά την είσοδό τους στο αεροπλάνο. Η κοσμική ακτινοβολία που εκτίθεται έναςπεριστασιακός ταξιδιώτης κατά την πτήση είναι μηδαμινή. Εντούτοις έγκυες μετακτικές πτήσεις καθώς και οι αεροσυνοδοί και οι γυναίκες πιλότοι εκτίθενται σε αξιοσημείωτα ποσά ακτινοβολίας, συνεπώς επιβάλλεται να τροποποιούν το πρόγραμμα εργασίας τους κατά την εγκυμοσύνη τους.

Το ταξίδι με καράβι δεν απαγορεύεται εν τούτοις επειδή πολλές έγκυες παίρνουν μέρος σε κρουαζιέρες πρέπει να έχουν υπ’ όψιν τους τούς κινδύνους από τις λοιμώξεις όπως γρίπη, γαστρεντερίτιδα και άλλα νοσήματα που συναντώνται σε χώρους όπου υπάρχουν πολλοί άνθρωποι  μαζί όπως στα κρουαζιερόπλοια.

Το ταξίδι με το αυτοκίνητο, το τρένο ή άλλο τροχοφόρο όχημα θεωρείται ασφαλέστερο μέσον μεταφοράς από άποψη έκθεση της εγκύου σε ακτινοβολία ή σε  παθογόνους μικροοργανισμούς. Εν τούτοις η μετακίνηση με το αυτοκίνητο αποτελεί το συνηθέστερο τρόπο τραυματισμού της επιτόκου, ως συνέπεια των τροχαίων ατυχημάτων. Ο κίνδυνος απώλειας μιας εγκυμοσύνης  είναι τριπλάσιος όταν η έγκυος δεν φοράει τη ζώνη ασφαλείας. Υπάρχει επίσης κίνδυνος αποκόλλησης πλακούντα και προώρου τοκετού. Γι’ αυτούς τους λόγους είναι λογικό να αποφεύγονται τα μακρινά ταξίδια με αυτοκίνητο στην εγκυμοσύνη.


*Γράφει ο Γιατρός Γυναικολόγος - Μαιευτήρας Δρ Βασίλειος Μπέλλιος

Βιβλιογραφία:

1.ChristinaDorell, Madeline Sutton Traveling while pregnant. Yellow book.Division ofglobal Migration and Quarantine national Center for Preparedness and control ofinfctional diseases .http//wwwnc,cdc.gov/travel/yellowbook/2010/chapter-8/traveling-while-pregnant.aspx

2.ACOGCommittee on Obstetric Practice. Committee Opinion No264 .Air travel duringpregnancy. Obstet.Gynecol. 2001;98(6):1187-8

3.Koren G.Is air travel  in pregnancy safe?Can.Fam.Pfysician. 2008 Sep.54(9):1241-2

4.BrennerB. Prophylaxis of travel related Thrombosis in women Thromb Res.2009;123      Suppl 3:S26-9