*Γράφει η εθελόντρια της Αγκαλιάς Νικολέττα Πούλιου Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπεύτρια

Η εγκυμοσύνη και η λοχεία αποτελούν μια μοναδική ψυχολογική διαδρομή για την κάθε γυναίκα.

Οι ορμόνες διαταράσσονται, οι οικογενειακές καταστάσεις αλλάζουν, οι ισορροπίες κλυδωνίζονται και τα συναισθήματα είναι αμφίθυμα, με το άγχος και την ανησυχία να έχουν τον πρώτο ρόλο. Και όλο αυτό έρχεται να ενισχυθεί με την απειλή του Κορωνοϊού, μιας νέας πανδημίας, μιας αόρατης απειλής και τον εγκλεισμό που όλοι βιώνουμε. Τα ερωτήματα που γεννιούνται είναι πολλά. 

Πόσο απειλητική είναι η νέα κατάσταση για την υγεία, τόσο της μητέρας όσο και του εμβρύου;

Οι έγκυες δεν ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου, αλλά στις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού. Σύμφωνα με τους ειδικούς, οι έγκυες γυναίκες είναι πιο ευάλωτες σε λοιμώξεις από τις άλλες γυναίκες, ειδικά αν η εγκυμοσύνη συνυπάρχει με άλλες καταστάσεις, όπως άσθμα ή διαβήτης, ενδέχεται να παρουσιάσουν πιο σοβαρά συμπτώματα. Συνεπώς θα πρέπει να προσέχουν παραπάνω τηρώντας ευλαβικά τους κανόνες υγιεινής και περιορίζοντας στο ελάχιστο τις μετακινήσεις τους.

Το νεογέννητο μωρό απειλείται παραπάνω;

Όχι. Το αντίθετο μάλιστα. Στατιστικά, όσα νεογέννητα μωράκια νόσησαν από τον COVID-19 θεραπεύτηκαν πολύ πιο γρήγορα σε σχέση με ενήλικους ασθενείς.

Τι μπορεί να κάνει μια νέα μαμά για να μειώσει τον κίνδυνο να νοσήσει από τον COVID-19 ;

Μια έγκυος γυναίκα, μία νέα μανούλα δεν κινδυνεύει περισσότερο. Συνεπώς δεν χρειάζεται να κάνει κάτι παραπάνω απ’ ό,τι ο υπόλοιπος πληθυσμός. Πιο συγκεκριμένα:

- Να ακολουθεί τις γενικές οδηγίες που έχουν δοθεί από τον ΕΟΔΥ και να περιορίσει τις εξόδους της στις άκρως απαραίτητες (ακόμη και τις επισκέψεις στον γιατρό της).

- Να τηρεί κατά γράμμα τους κανόνες υγιεινής.

- Να ενισχύσει το ανοσοποιητικό της σύστημα.

Πώς ενισχύεται το ανοσοποιητικό σύστημα;

- Α) Με σωστή διατροφή,

- Β) με μέτρια άσκηση,

- Γ) με βιταμίνες – ειδικά σκευάσματα (πάντα κατόπιν συνεννόησης με τον γιατρό) και

- Δ) με θετική ψυχολογία. (Η ψυχή επιδράει στο σώμα μας και όταν είμαστε καλά ψυχολογικά, ανταποκρινόμαστε καλύτερα σε μια θεραπεία).

Οι μέρες που διανύουμε είναι δύσκολες για όλους. Πόσο μάλλον για τις νέες μανούλες μας. Αυτή τη στιγμή τρέχουν πάνω από 50 έρευνες παγκοσμίως που αφορούν στα συναισθήματα που προκαλεί ο εγκλεισμός. Παρατηρείται μόνο αρνητική χροιά (θλίψη, θυμός, ανησυχία, άγχος, απελπισία, φόβος, απόγνωση, κ.ά.) που σε συνδυασμό με την ήδη «ιδιάζουσα - επιβαρυμένη» ψυχολογία της νέας μητέρας κρίνεται επιτακτική ανάγκη η εύρεση πηγών άντλησης δύναμης στους νέους γονείς για απόκτηση θετικής ψυχολογίας.

Πώς είναι δυνατόν να επιτύχουμε θετική ψυχολογία; Μπορούμε να ισορροπήσουμε ψυχικά; Μπορούμε να είμαστε χαρούμενοι για την έλευση του νέου μέλους στις μέρες μας;

Φυσικά. Ας δούμε μερικές συμβουλές.

- Περιορίζουμε την ενημέρωση σε ένα-δύο, αξιόπιστα μέσα.

Επιλέγουμε καλό υποστηρικτικό περιβάλλον, με κατανόηση, είτε αυτό είναι ο σύντροφός μας, είτε η μητέρα ή ο πατέρας μας, η/ο αδερφή/ός, η/ο φίλη/ος μας, κάποιον που να αισθανόμαστε ότι μας καταλαβαίνει και μοιραζόμαστε τα συναισθήματα μας.

- Κρατάμε ισορροπία στην ζωή μας. Ισορροπία δραστηριοτήτων που μας προκαλούν ευχαρίστηση, ικανοποίηση κι εγγύτητα (ό,τι ταιριάζει στον καθένα). Μερικά παραδείγματα:

  •  Ετοιμασία ερχομού του νέου μέλους (ρούχα,έπιπλα, δωμάτιο, είδη υγιεινής κτλ).

  •  Ανάγνωση βιβλίων κι άρθρων.

  •  Παρακολούθηση εκπομπών, σειρών, ταινιών, αστείων βίντεο κ.ά.

  •  Ενασχόληση με το σπίτι: Διακόσμηση, τακτοποίηση.

  •  Ενασχόληση με τη βεράντα ή τον κήπο μας.

  •  Αναπαλαίωση επίπλων.

  •  Χειροτεχνική – Δημιουργίες από πηλό, χαρτί και είδη χειροτεχνίας.

  •  Ζωγραφική.

  •  Μαγειρική και Ζαχαροπλαστική.

  •  Άσκηση: η μέτρια άσκηση είναι σύμμαχός μας με την ενίσχυση του ανοσοποιητικού μας συστήματος.

- Δίνουμε χρόνο στον εαυτό μας να κάνει αυτό που του αρέσει.

- Ασχολούμαστε με την οικογένεια μας, περνώντας ποιοτικό χρόνο με τα παιδιά μας (αν έχουμε) αλλά και με τους συντρόφους μας.

Δικτυωνόμαστε κοινωνικά: Εκμεταλλευόμαστε στο έπακρον την τεχνολογία, προάγοντας την κοινωνική μας ζωή: Επικοινωνούμε με τους οικείους μας μέσω βιντεοκλήσης, διεκπεραιώνουμε και προωθούμε την εργασία μας, πληρώνουμε τους λογαριασμούς μας, κάνουμε νέες γνωριμίες και ερχόμαστε πιο κοντά μέσω αυτού.

-  Βλέπουμε τον εαυτό μας με συμπόνοια και τον περιποιούμαστε (σωματικά και ψυχικά)

-  Βλέπουμε τον εαυτό μας με σεβασμό και δεν επιτρέπουμε σε κανέναν να ασκήσει βία πάνω μας, είτε είναι σωματική, είτε είναι λεκτική, είτε είναι συναισθηματική. Τηλεφωνούμε σε συμβουλευτική γραμμή βοήθειας.

- Αποδεχόμαστε τα συναισθήματα μας κι ας είναι αρνητικά. Αναγνωρίζουμε στον εαυτό μας ότι βιώνουμε ένα σοβαρό και στρεσογόνο γεγονός. Επιτρέπουμε στον εαυτό μας να αισθανθεί θλίψη, φόβο, άγχος, ανησυχία. Είναι φυσιολογικό να στεναχωριόμαστε, είναι εντάξει να φοβόμαστε για μας, για το μωρό, για τους γονείς και τα αγαπημένα μας πρόσωπα. Είναι απολύτως ok να νιώθουμε θυμό όταν κάποιος θεωρούμε ότι μας βάζει σε κίνδυνο.

-  Γινόμαστε πιο «ανθεκτικοί»: Έχουμε τη δύναμη και τις ικανότητες να ανταπεξέλθουμε στη δύσκολη αυτή στιγμή. Δεν υστερούμε πουθενά.

-  Εστιάζουμε στο εδώ και το τώρα και σταματάμε να ανησυχούμε για πράγματα που μπαίνουν σε δεύτερο χρόνο ή είναι υποθετικά. Αναγνωρίζουμε αν η ανησυχία μας είναι για πραγματικά προβλήματα ή για υποθετικά. Τις στιγμές που εντοπίζουμε να βιώνουμε υπερβολική υποθετική ανησυχία, υπενθυμίζουμε τον εαυτό μας την αξία της επικέντρωσης σε ένα πρόβλημα που μπορεί να το λύσουμε αυτή τη στιγμή, στο τώρα κι εστιάζουμε σε κάτι άλλο.

-  Συζητάμε ό,τι μας απασχολεί και μας προβληματίζει και ζητάμε από το άλλο πρόσωπο ενσυναίσθηση και πρόταση λύσεων.

-  Βελτιώνουμε τον εαυτό μας και τις σχέσεις με τους ανθρώπους που αγαπάμε. Ζητάμε βοήθεια και στήριξη από ειδικούς. Είμαστε μαζί σε αυτό.

-  Εάν παρατηρούμε έντονα συναισθήματα που δεν μπορούμε να διαχειριστούμε, επικοινωνούμε με ειδικό Ψυχικής Υγείας για να αντιμετωπίσουμε αυτή την κατάσταση, «εξοπλισμένοι» με το μέγιστο των δυνατοτήτων μας. 

Τι να κάνει μια μανούλα που πάσχει από κάποια ψυχική διαταραχή;

Θα πρέπει να ακολουθήσει το θεραπευτικό πλάνο που έχει συμφωνηθεί με το θεραπευτή της για τη διαχείριση της δυσφορίας και των συναισθηματικών κρίσεων.  

Υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα μια νέα μαμά να παρουσιάσει επιλόχεια κατάθλιψη τώρα με την καραντίνα;

Η περίοδος που διανύουμε είναι πρωτόγνωρη και χαρακτηρίζεται από αρνητικά συναισθήματα λόγω της απειλής ασθένειας από τον COVID-19 που υπάρχει και παράλληλα της υποχρεωτικής καραντίνας που υφιστάμεθα. Συνεπώς ένα ήπιο αρνητικό συναίσθημα,το νιώθουμε λόγω κατάστασης σε μεγαλύτερο βαθμό. Οι νέες μανούλες που όπως είπαμε έχουν ήδη μια συναισθηματική αναστάτωση λόγω των ορμονών και των συνθηκών αλλαγής της ζωής τους, ίσως βιώσουν με μεγαλύτερη ένταση τα αρνητικά συναισθήματα του εγκλεισμού (θλίψη, φόβο, ανησυχία), με την πιθανότητα επιλόχειας κατάθλιψης να είναι αυξημένη.


Στην περίπτωση που μία μαμά (ο σύντροφος ή το υποστηρικτικό περιβάλλον) δει έντονα συμπτώματα κατάθλιψης να διαρκούν πάνω από 2 εβδομάδες ή να μην μπορεί να τα διαχειριστεί, προτείνεται να επικοινωνήσει άμεσα με τον γιατρό της ή απευθείας με έναν ειδικό Ψυχικής Υγείας για να λάβει την κατάλληλη θεραπεία.


Η συναισθηματική κόπωση κι εξάντληση, ο θυμός, τα νεύρα κι οι συγκρούσεις, το άγχος τα βράδια, ο φόβος για το μέλλον, τα κλάματα μες στη μέρα, είναι μέρος των συνεπειών αυτού που ζούμε. Αν νιώθουμε ότι τα βιώνουμε σε υπερβολικό βαθμό ή δεν τα αντέχουμε άλλο, επικοινωνούμε με τον ψυχοθεραπευτή μας για να γίνουμε πιο ανθεκτικοί ψυχικά. Είναι μία περίοδος που θα τελειώσει. Ας χτίσουμε τώρα το μέλλον των παιδιών μας, με πίστη, αγάπη προς τον εαυτό και την οικογένεια μας.