Η εγκυμοσύνη είναι μία φυσιολογική κατάσταση για τη γυναίκα, κατά τη διάρκεια της οποίας συμβαίνουν πολλές αλλαγές στο σώμα της.  Μεταξύ των άλλων, η στοματική κοιλότητα και συγκεκριμένα τα ούλα και τα δόντια μπορούν να επηρεαστούν, δημιουργώντας προβλήματα τόσο στη μητέρα όσο και στο έμβρυο. Η βοήθεια του οδοντιάτρου στη πρόληψη αλλά και στην αντιμετώπιση των οδοντιατρικών προβλημάτων είναι μείζονος σημασίας.

Γιατί επηρεάζονται τα ούλα στην εγκυμοσύνη;

Τα επίπεδα των ορμονών φύλου ιδιαίτερα στις γυναίκες και σε φυσιολογικές καταστάσεις,  όπως είναι η εφηβεία, η έμμηνος ρήση και η εγκυμοσύνη, εμφανίζουν διακυμάνσεις, οι οποίες επιφέρουν με τη σειρά τους αλλαγές στο οικοσύστημα της στοματικής κοιλότητας.

Οι μεταβολές αυτές επηρεάζουν ιδιαίτερα τα ούλα, προκαλώντας οίδημα, αιμορραγία και υπερπλασίες, σε έδαφος ήδη υπάρχουσας φλεγμονής των ούλων. Σε υγιή ούλα δε φαίνεται να επηρεάζουν ιδιαίτερα.

Οι παθολογικές καταστάσεις στο περιοδόντιο αφορούν κυρίως σε δύο κλινικές οντότητες.

- την ουλίτιδα εγκυμοσύνης και

- το κοκκίωμα εγκυμοσύνης (επουλίδα)

Η ουλίτιδα εγκυμοσύνης σχετίζεται με αυξημένα επίπεδα ορμονών,  ενώ εκδηλώνεται από τον 4ο έως τον 8ο μήνα. Μετά των 8ο μήνα και ειδικότερα μετά τον τοκετό, με τη μείωση της παραγωγής των ορμονών, υποχωρούν και τα συμπτώματα φλεγμονής από τα ούλα.

Μπορούν όλα αυτά να επηρεάσουν το μωρό;

Πρόσφατες έρευνες έχουν δείξει ότι έγκυες γυναίκες με περιοδοντίτιδα έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα για πρόωρο τοκετό ή για  γέννηση ελλιποβαρούς νεογνού σε σχέση με γυναίκες με υγιή ούλα. Επιπλέον, άλλες έρευνες δείχνουν μια τάση για βελτίωση της πορείας της εγκυμοσύνης και ελαττωμένα ποσοστά πρόωρου τοκετού μετά από θεραπεία στα ούλα, ειδικά σε γυναίκες υψηλού κινδύνου για τέτοιες επιπλοκές (ανήλικες μητέρες, αλκοόλ, κάπνισμα, γενετική προδιάθεση).

Τι είναι ουλίτιδα εγκυμοσύνης;

Η ουλίτιδα εγκυμοσύνης είναι φλεγμονή των ούλων που παρουσιάζεται με κόκκινα, ερεθισμένα και πρησμένα ούλα τα οποία αιμορραγούν εύκολα κατά τη διάρκεια του βουρτσίσματος των δοντιών. Μπορεί επίσης να είναι πολύ ευαίσθητα και να πονούν, καθώς επίσης να παρατηρηθεί και κακοσμία του στόματος.

Τι είναι η  επουλίδα εγκυμοσύνης;

Κατά το 2ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης και σε περιπτώσεις όπου η στοματική υγιεινή είναι παραμελημένη παρουσιάζονται μεταξύ των δοντιών και των ούλων μικρά κόκκινα ογκίδια στην περιοχή των ούλων, που είναι γνωστά ως επουλίδες της κύησης. Είναι τελείως ανώδυνα και ακίνδυνα και, αν δεν υποχωρήσουν μόνα τους, αφαιρούνται από τον οδοντίατρο, μετά τον τοκετό. Συνήθως μετά τη γέννηση του μωρού υποχωρούν πλήρως.

Πότε θα πρέπει να επισκεφτώ τον οδοντίατρο;

Η καταλληλότερη στιγμή επίσκεψης στον οδοντίατρο είναι πριν την εγκυμοσύνη, ώστε να πραγματοποιηθεί έλεγχος και καθαρισμός δοντιών, ώστε να προληφθούν προβλήματα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Επίσης είναι καλό να γίνει ξανά καθαρισμός δοντιών στο 2ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι πιθανότητες εμφάνισης ευαισθησίας από τα ούλα.

Πώς θα πρέπει να φροντίζω το στόμα μου;

Οι βασικοί κανόνες στοματικής υγιεινής στη διάρκεια της εγκυμοσύνης συνοψίζονται ως εξής:

• Βούρτσισμα των δοντιών με μία μαλακή οδοντόβουρτσα και με φθοριούχο οδοντόκρεμα, τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα.
• Χρήση καθημερινά οδοντικού νήματος. Εάν χρειάζονται πλύσεις στόματος είναι προτιμότερο να χρησιμοποιούμε χαμομήλι, ή κάποιο στοματικό διάλυμα χωρίς αλκοόλ.
• Υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή.
• Αποφυγή κατανάλωσης μικρών λιχουδιών μεταξύ των γευμάτων.
• Πραγματοποίηση πολλών, μικρής διάρκειας επισκέψεων στον οδοντίατρό σας κυρίως μετά το 1ο τρίμηνο.
• Σε περίπτωση ναυτίας και επεισοδίων εμέτου συνιστώνται το ξέπλυμα του στόματος με νερό και η αποφυγή του βουρτσίσματος αμέσως.

Είναι αλήθεια ότι το μωρό «κλέβει» ασβέστιο από τα δόντια της μητέρας;

Πρόκειται για έναν «μύθο» όπου απέδιδαν παλαιότερα τα οδοντιατρικά προβλήματα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Το έμβρυο λαμβάνει ασβέστιο από τις τροφές και σε καμία περίπτωση από τα δόντια της μητέρας. Τα οδοντιατρικά προβλήματα οφείλονται σε ορμονικές διαταραχές και κυρίως σε πλημμελή στοματική υγιεινή.

Συμπερασματικά, η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία, μία επίσκεψη στον οδοντίατρο πριν και κατά το 2ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης είναι απαραίτητη, ώστε να διατηρήσουμε υγιή δόντια και ούλα! 

Σχετική εικόνα

1. Υγιή ούλα                           

2. Πέτρα και μικρόβια προκαλούν φλεγμονή και οίδημα στα ούλα (ουλίτιδα)

3. Τα ούλα υποχωρούν λόγω της φλεγμονής, έχουμε εξέλιξη της ουλίτιδας σε περιοδοντίτιδα, τα δόντια αποκτούν ευαισθησία και κινητικότητα

 

Πηγές:

Κλινική περιοδοντολογία, Ζ.Σ. Ματζαβίνος, Ι.Α.Βρότσος, 2002

http://www.myestheticsmile.com/gum-disease-begin/

 

*Βουρλή Αναστασία, Χειρουργός Οδοντίατρος, DDS,MSc Παθοβιολογίας Στόματος